Badania profilaktyczne nauczycieli systemu oświaty

Badania profilaktyczne nauczycieli systemu oświaty

Ustawowym obowiązkiem każdego pracodawcy w Polsce jest profilaktyczna ochrona zdrowia pracowników – dotyczy to także szkół i innych placówek systemu oświaty.

Podstawowym instrumentem prawnym ochrony zdrowia pracowników są tzw. badania profilaktyczne. Ich celem jest ochrona najważniejszych dóbr człowieka: zdrowia i życia. Badania profilaktyczne służą z jednej strony ochronie pracownika, a z drugiej strony zabezpieczają interes pracodawcy. Dzięki tym badaniom możliwe jest bowiem wychwycenie tych kandydatów na pracowników i pracowników, których stan zdrowia nie pozwala na dopuszczenie ich do pracy lub wymaga odsunięcia od pracy dotychczas przez nich wykonywanej.

Kodeks pracy nakłada na pracodawcę i pracownika obowiązek wykonywania lekarskich badań profilaktycznych. Celem badania profilaktycznego jest stwierdzenie istnienia lub braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na określonym stanowisku. Badania profilaktyczne pracowników wykonywane są przed zawarciem umowy o pracę oraz cyklicznie ponawiane w trakcie jej trwania.

Akty prawne dotyczące badań

Nauczyciele podlegają obowiązkowi badań profilaktycznych tak samo jak inni pracownicy, jednakże przepisy branżowe przewidują pewne odrębności (m.in. w zakresie dodatkowej możliwości wysyłania nauczyciela na badania kontrolne). Nauczyciele jako jedna z nielicznych grup zawodowych mają własną pragmatykę służbową, tj. ustawę z 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (t.j.: DzU z 2018, poz. 967).

Ustawie podlegają przede wszystkim nauczyciele, wychowawcy i inni pracownicy pedagogiczni zatrudnieni w:

  • publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach oraz placówkach doskonalenia nauczycieli działających na podstawie ustawy z 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (t.j.: DzU z 2018 r., poz. 996),
  • zakładach poprawczych oraz schroniskach dla nieletnich działających na podstawie ustawy z 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (t.j.: DzU z 2018 r., poz. 969),
  • publicznych kolegiach pracowników służb społecznych.

Stosunek pracy powyższych osób uregulowany jest w Karcie Nauczyciela (KN). Jednakże w sprawach nieuregulowanych przez KN ma zastosowanie kodeks pracy.

Problematykę badań profilaktycznych nauczycieli regulują obecnie przede wszystkim:

  • ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j.: DzU z 2018 r., poz. 917, ze zm.),
  • ustawa z 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (t.j.: DzU z 2018, poz. 1155, ze zm.),
  • rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (t.j.: DzU z 2016 r., poz. 2067).

Do kwestii badań profilaktycznych nauczycieli odnosi się także bezpośrednio Karta Nauczyciela. Jej regulacje dotyczą badań profilaktycznych przede wszystkim w aspekcie rozwiązania stosunku pracy i możliwości wysyłania na badania kontrolne.

Skomentuj