Pomieszczenia pracy

Pomieszczenia pracy

Pracodawca ma obowiązek zapewnienia pracownikom odpowiednich pomieszczeń pracy stosownie do jej rodzaju, a także liczby zatrudnionych osób.

Szczegóły w tym zakresie precyzują przepisy rozporządzenia MPiPS w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, (J.t.: Dz. U. z 2003r. Nr 169, poz. 1650, z późn. zm.). Rozporządzenie dotyczy w zasadzie wszystkich pracodawców, w pełnym zakresie swej regulacji, z wyjątkiem przepisów wyszczególnionych w § 116, które dotyczą pracodawców rozpoczynających działalność w dniu 24.04.1998 r. albo później.
Z § 1 rozporządzenia wynika, że określa ono ogólnie obowiązujące przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładach pracy, dotyczące w szczególności:

  • obiektów budowlanych, pomieszczeń pracy i terenów zakładów pracy,
  •  procesów pracy,
  • pomieszczeń i urządzeń higienicznosanitarnych.

Uwzględniając dosłowne brzmienie przepisu należy wnosić, że do pracodawcy będącego osobą fizyczną, który zatrudnia pracownika dla celów własnych potrzeb osobistych, np. pomoc domowa, pomoc do dziecka itp. – przepisy rozporządzenia nie znajdują zastosowania. Świadczy o tym użycie przez normodawcę pojęcia „zakład pracy” w znaczeniu przedmiotowym. Do takiego pracodawcy stosuje się przepisy działu dziesiątego kodeksu, z wyłączeniem tych, które odnoszą się do zakładu pracy lub pracodawcy prowadzącego określoną działalność.
 W § 2 ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy określono definicje różnych pojęć, w tym definicję pomieszczenia pracy. Jest to pomieszczenie przeznaczone na pobyt pracowników, w którym wykonuje się pracę. Za takie nie uważa się jednak pomieszczeń, w których:

a) łączny czas przebywania tych samych pracowników, w ciągu jednej zmiany roboczej, jest krótszy niż 2 godziny, a wykonywane czynności mają charakter dorywczy, bądź praca polega na krótkotrwałym przebywaniu związanym z dozorem lub konserwacją urządzeń albo utrzymaniem czystości i porządku,

b) mają miejsce procesy technologiczne niepozwalające na zapewnienie odpowiednich warunków przebywania pracowników w celu ich obsługi, bez zastosowania środków ochrony indywidualnej i zachowania specjalnego reżimu organizacji pracy,

c) jest prowadzona hodowla roślin lub zwierząt, niezależnie od czasu przebywania w nich pracowników zajmujących się obsługą.

Warto zauważyć, że w przypadku pkt a wyłączenie z grona pomieszczeń pracy następuje wówczas, gdy wystąpią łącznie dwie przesłanki, mianowicie czas przebywania poniżej 2 godzin oraz jeden z elementów dotyczący charakteru pracy, wskazujący na jej krótkotrwałość. W konsekwencji sam fakt przebywania pracownika w danym pomieszczeniu krócej niż 2 godziny na zmianie roboczej nie uzasadnia jeszcze wyłączenia danego pomieszczenia spośród pomieszczeń pracy. Podobnie rzecz wygląda, gdy chodzi o specyficzne procesy technologiczne (pkt b). Także tutaj musi wystąpić niemożność zapewnienia odpowiednich warunków, z uwagi na względy technologiczne oraz konieczność przebywania pracowników wyłącznie w środkach ochrony osobistej, przy zastosowaniu specjalnego reżimu organizacji pracy. Przykładem może być komora chłodnicza, w której bez względu na czas przebywania pracownika musi on posiadać środki ochrony osobistej oraz muszą istnieć specjalne zasady organizacji takiego procesu pracy, wyrażające się między innymi potrzebą asekuracji pracownika znajdującego się wewnątrz komory.

Ogólne przepisy bhp dzielą pomieszczenia pracy na:

  1. pomieszczenie stałej pracy – przez co rozumie się pomieszczenie, w którym łączny czas przebywania tego samego pracownika w ciągu jednej doby przekracza 4 godziny,
  2.  pomieszczenie czasowej pracy – przez co rozumie się pomieszczenie, w którym łączny czas przebywania tego samego pracownika w ciągu jednej doby trwa od 2 do 4 godzin.

W przypadku gdy dane pomieszczenie nie może być wyłączone z pojęcia pomieszczeń pracy, gdyż nie zachodzą przesłanki określone pod lit. a, b lub c – wówczas o charakterze tego pomieszczenia będzie decydował czas przebywania w nim pracownika.
 Liczba pomieszczeń pracy, jaką pracodawca ma zapewnić, będzie zależała od takich wielkości, jak:

  •  wysokość pomieszczenia (§ 20),
  •  wolna objętość pomieszczenia,
  •  wolna powierzchnia podłogi pomieszczenia (§ 19).

Skomentuj