Wzór oceny stanu bhp w zakładzie

Ocena stanu bezpieczeństwa i higieny pracy jest jednym z najważniejszych dokumentów określających rzeczywisty poziom bhp w zakładzie. Pozwala także oszacować koszty związane z bhp na dany rok.

Potrzeba dokonywania okresowej (co najmniej raz w roku) analizy i oceny stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie wynika z:

  • art. 207 Kodeksu pracy, w którym to pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny, a w związku z tym powinien organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy oraz zapewnić przestrzeganie przepisów i zasad bhp, wydawać polecenia usunięcia uchybień w tym zakresie i kontrolować ich wykonywanie,
  • art. 236 Kodeksu pracy, który nakłada na pracodawcę obowiązek analizowania przyczyn wypadków przy pracy i chorób zawodowych i innych chorób związanych z warunkami środowiska pracy i na podstawie czynników tej analizy stosowania właściwych środków zapobiegawczych,
  • rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy, które nakłada na służbę bhp obowiązek sporządzania co najmniej raz w roku okresowej analizy bhp w zakładzie.

Obowiązek ten dotyczy:

  1. etatowej służby bhp lub inspektora (specjalisty) bhp w przypadku jednoosobowej obsady tej służby,
  2. pracownika, któremu powierzono wykonywanie zadań służby bhp,
  3. specjalisty spoza zakładu, któremu zlecono wykonywanie służby bhp,
  4. pracodawcy wykonującego zadania służby bhp na podstawie przepisów Kodeksu pracy.

Przepisy rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp nakładają na pracodawcę obowiązek systematycznych kontroli stanu bhp ze szczególnym uwzględnieniem organizacji czasu pracy, stanu technicznego maszyn i urządzeń technicznych oraz ustalania sposobu usuwania nieprawidłowości. Skutecznym rozwiązaniem sprostania przedstawionym obowiązkom  jest okresowe dokonywanie analiz stanu bhp w zakładzie uwzględniających całokształt zagadnień mających wpływ na bezpieczeństwo w zakładzie pracy.

Przykładowy zestaw tematyczny w proponowanej analizie stanu bhp

  1. Wstęp

Ocena stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie została opracowana w oparciu o:

  • dokumentację technologiczną o stosowanych substancjach i materiałach,
  • dokumentację techniczną maszyn i innych urządzeń technicznych,
  • wyniki badań procesów technologicznych pod kątem stopnia ich szkodliwości dla zdrowia pracowników,
  • protokoły pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia,
  • akta osobowe (inf. dotyczące kwalifikacji pracowników, szkoleń, badań lekarskich itp.),
  • protokoły kontroli warunków pracy dokonywanych przez zewnętrzne organa nadzoru oraz służby i organizacje wewnętrzne,
  • programy przedsięwzięć technicznych i organizacyjnych wpływających na bezpieczeństwo pracy,
  • dokumentację o wypadkach przy pracy i chorobach zawodowych, w tym informacje z okresowych analiz wypadkowości i zachorowalności na choroby zawodowe;
  • ocenę ryzyka zawodowego.
  1. Budynki, drogi, pomieszczenia pracy

W tym miejscu należy określić czy wszystkie wymagania przepisów odnoszące się do budynków, dróg komunikacyjnych i pomieszczeń pracy zostały spełnione. Jeżeli nie, to należy zastanowić się co w tej kwestii można jeszcze zrobić.

  1. Wyposażenie pomieszczeń pracy

W tym temacie należy ująć takie zagadnienia jak: wyposażenie w maszyny i inne urządzenia techniczne, instalacje oświetleniowe, wentylacyjne, odciągowe itp. Opisując te zagadnienia należy wziąć po uwagę: stan aktualny, co jest do wykonania, kiedy będzie możliwe wykonanie i czy są środki na realizację.

  1. Procesy pracy, organizacja tych procesów i stanowisk pracy

Należy tu ująć charakterystykę procesów technologicznych, poziom ich organizacji, wyposażenie stanowisk pracy w narzędzia. Określić czy stanowiska pracy są zgodne z wymaganiami bhp, a także czy zapewniony jest nadzór nad przestrzeganiem prawidłowości procesów technologicznych, procesów pracy, postanowień instrukcji, regulaminów itp. W tej kwestii także należy ująć: stan aktualny, ewentualne potrzeby, kiedy zostaną zrealizowane i czy są na to środki.

  1. Czynniki niebezpiecznie szkodliwe dla zdrowia występujące w procesie pracy

Należy podać jakie czynniki szkodliwe i niebezpieczne występują na poszczególnych stanowiskach pracy, pomieszczeniach itp., w tym przedstawić wielkość natężeń, stężeń, intensywność występowania (w oparciu o wyniki pomiarów) oraz sposób przeciwdziałania zagrożeniom powodowanych przez te czynniki.

  1. Zagrożenia

W tym miejscu dokonujemy identyfikacji zagrożeń oraz umiejscowienia ich, podając liczbę pracowników, którzy są na te zagrożenia narażeni. Pomocna w tym przypadku jest ocena ryzyka zawodowego, jeżeli została wykonania, a jeżeli nie, to należy ją niezwłocznie wykonać.

  1. Wyposażenie pracowników w odzież, obuwie robocze raz środki ochrony indywidualnej

Opracowując tę część należy podać aktualny stan oraz co należy ewentualnie poprawić i kiedy.

  1. Załoga

Określamy wielkość zatrudnienia, kwalifikacje pracowników – w tym:

  • przygotowanie zawodowe do wykonywania danej pracy,
  • przeszkolenie pracowników w zakresie bhp (terminowość szkoleń),
  • badania lekarskie dopuszczające do danej pracy,
  • dodatkowe wymagana kwalifikacyjne określone w odpowiednich przepisach (uprawnienia do obsługi i konserwacji urządzeń, instalacji i sieci: elektroenergetycznych, cieplnych i gazowych, urządzeń technicznych objętych dozorem UDT).

Opracowując ten temat należy ująć aktualny stan, co trzeba zmienić i kiedy.

  1. Realizacja zarządzeń, decyzji, poleceń, zaleceń organów nadzoru nad warunkami pracy

Dokonujemy bilansu stanowisk pracy z wyszczególnieniem poszczególnych rodzajów organów nadzoru oraz służby bhp oraz dokonujemy rozliczeń zadań wynikających z tych kontroli, które należało wykonać.

  1. Realizacja programu poprawy warunków pracy

Jeżeli opracowywano i wdrożono program poprawy warunków pracy to należy dokonać jego rozliczenia.

  1. Analiza wypadkowości

Należy przedstawić bilans wypadków i wskaźników wypadkowości.

Objaśnienie:

  1. śm. – wypadki śmiertelne
  2. c.u.c. – wypadki ciężkiego uszkodzenia ciała,
  3. zb. – wypadki zbiorowe,
  4. rok bież. – rok, za który dokonywana jest ocena,
  5. rok poprz. – rok poprzedni, za który była dokonywana ocena.

Wskaźniki ciężkości i częstości wypadków przy pacy:

  • wskaźnik ciężkości używany jest do analizy i oznacza on średnią ilość dni niezdolności do pracy przypadającą na jeden wypadek i można go oblicz następująco:

  • wskaźnik częstości nazywany zamiennie wskaźnikiem częstotliwości wypadków obliczamy ze wzoru:

wskaźnik częstości=liczba poszkodowanych x 1000liczba zatrudnionych

Osobnym zagadnieniem są zdarzenia wypadkowe niepowodujące absencji chorobowej. Poprzez dokonanie analizy wypadkowości możliwe staję się ich przeanalizowanie. Podobnie postępujemy z podejrzeniem o choroby zawodowe i zachorowalnością na te choroby.

  1. Wnioski

Należy podać je wraz z podaniem adresata odpowiedzialnego za ich wykonanie.

W sporządzaniu wzoru oceny stanu bezpieczeństwa i higieny pracy oprócz części opisowej pomocny jest system listy kontrolnej, czyli pytań kontrolnych do każdego z podanych wyżej tematów. Pytania i odpowiedzi na nie dotyczyć powinny przede wszystkim istniejącego stanu bhp – co przyczyniło się do takiego stanu, kto się przyczynił i co należy wykonać, aby ten stan poprawić i w jakim okresie.

Podstawa prawna:

  1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r.- Kodeks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917 z późn. zm.),
  2. Rozporządzenie Rady Ministrów z 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. poz. 704 z późn. zm.).

Skomentuj