Zmęczenie w pracy kierowcy a bezpieczeństwo na drodze

Zmęczenie w pracy kierowcy a bezpieczeństwo na drodze

Sprawność psychofizyczna w pracy kierowcy jest warunkiem bezpiecznego prowadzenia pojazdu. Sprawność ta jest jednak uwarunkowana wieloma czynnikami, które mogą oddziaływać w każdym momencie wykonywania pracy.

Liczba osób kierujących pojazdami ciągle wzrasta. Niestety tak samo jak duża jest liczba kierowców, tak również liczba wypadków drogowych wciąż utrzymuje się na wysokim poziomie.

Jednym z podstawowych czynników, który ma wpływ na bezpieczeństwo prowadzenia pojazdu przez kierowcę jest jego sprawność psychofizyczna. Uwarunkowana jest ona jednak wieloma czynnikami, do których można zaliczyć m.in. zmęczenie. Z danych przeprowadzonych przez Komendę Główną Policji wynika, że w 2017 r. przez zmęczenie, zaśnięcie zostało spowodowanych 569 wypadków drogowych, w tym 67 ze skutkiem śmiertelnych, a 888 osób w tych wypadkach zostało rannych.

Nie ma uniwersalnej definicji zmęczenia, która mogłaby uwzględniać wszechstronność przyczyn oraz skutków. Przyjmuję się, że zmęczenie jest stanem organizmu pojawiającym się w trakcie wykonywania pracy fizycznej lub umysłowej, wpływającym na zmniejszenie zdolności do pracy, nasilenie odczucia ciężkości wysiłku oraz zmniejszenie motywacji do pracy. Najbardziej ogólny podział zmęczenia uwzględnia jego dwa rodzaje: zmęczenie fizyczne i psychiczne. Biorąc pod uwagę zawód kierowcy można posłużyć się bardziej szczegółowym podziałem a mianowicie wyróżnić:

  • zmęczenie psychiczne – umysłowe i emocjonalne,
  • zmęczenie fizyczne – głownie mięśniowe,
  • zmęczenie sensoryczne – głownie wzrokowe.

Zmęczenie umysłowe w pracy kierowcy wywołane jest koniecznością skupienia, podzielności i ciągłości uwagi na bodźcach potrzebnych do analizy sytuacji drogowej np. na znakach drogowych, sygnalizacji, obserwacji pozostałych uczestników ruchu. Ten rodzaj zmęczenia może być także wywołany monotonią pracy. Niewątpliwie zmęczenie umysłowe przyczynia się do tego w jaki sposób zachowuje się kierowca. Natomiast zmęczenie emocjonalne pojawia się na skutek działania czynników stresowych, takich jak: presja czasu, konflikty z pasażerami i klientami.

Zmęczenie fizyczne (mięśniowe) jest w głównej mierze wywołane obciążeniem statycznym związanym z wymuszoną pozycją ciała podczas jazdy i koniecznością ciągłego trzymania kierownicy.

Skomentuj