Bezpieczeństwo pracy na drabinie przenośnej

Prace wykonywane na drabinie i z drabiny zaliczane są do prac szczególnie niebezpiecznych, dlatego przed przystąpieniem do pracy z nimi należy zapoznać się z zasadami bezpiecznego korzystania z tego sprzętu.

Drabina stanowi podstawowy sprzęt do pracy na wysokości. Dla przypomnienia pracą na wysokości w rozumieniu rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp jest praca wykonywana na powierzchni znajdującej się na wysokości co najmniej 1,0 m nad poziomem podłogi lub ziemi. Z kolei praca na wysokości jest uznawana za pracę niebezpieczną.

Należy jednak mieć na uwadze, iż drabiny mogą być wykorzystywane jako stanowiska robocze tylko w warunkach, kiedy użycie bardziej bezpiecznego sprzętu (np. podestów roboczych) nie jest uzasadnione z powodu niskiego poziomu ryzyka lub krótkotrwałego wykonywania pracy.

Bezpieczeństwo pracy na drabinie – zasady ogólne

Przed rozpoczęciem pracy na drabinie należy zapoznać się z instrukcją bezpiecznego korzystania z drabiny.

Bezpieczne korzystanie z drabiny można zapewnić przez:

  • właściwy dobór drabiny do wykonywanej pracy,
  • każdorazowe przeglądy jej stanu technicznego,
  • prawidłowe użytkowanie sprzętu,
  • podjęcie odpowiednich środków ostrożności.

Drabina przenośna powinna być wykorzystywana zgodnie z jej przeznaczeniem, w sposób gwarantujący bezpieczeństwo  użytkownika oraz osób przebywających w pobliżu.

W przypadku wykorzystywania drabiny wieloczęściowej łączonej lub wysuwanej, nie wolno dopuścić do przemieszczana się różnych części względem siebie.

Przede wszystkim drabiny nie wolno przeciążać – waga użytkownika wraz z wyposażeniem nie może przekraczać nośności drabiny określonej przez producenta.

Do obowiązków użytkownika należy dostosowanie się do oznaczeń i informacji o bezpiecznych sposobach użytkowania, znajdujących się na drabinie.

Odzież robocza i ochronna

Do prac na drabinie należy zakładać odzież roboczą. Poły bluzy należy zapiąć, a mankiety rękawów nie mogą luźno zwisać. Jeżeli chodzi o obuwie, to powinno zakładać się pełne buty z podeszwą antypoślizgową.

Przy pewnych czynnościach związanych z wykorzystaniem drabiny powinno się także używać rękawic roboczych i hełmu ochronnego z aktualnym terminem użytkowania (określonym przez producenta) oraz innych środków ochrony indywidualnej, w zależności od występujących zagrożeń.

Zasady korzystania z drabiny przystawnej

  1. Przed użyciem drabiny należy każdorazowo sprawdzić jej stan techniczny.
  2. Należy upewnić się czy podłoże, na którym stawia się drabinę jest równe, twarde i nieśliskie.
  3. Należy właściwie zamocować i zabezpieczyć drabinę przed poślizgiem. W tym celu trzeba znaleźć mocny punkt podparcia dla górnej części drabiny i zabezpieczyć oba górne końce podłużnic. Zabronione jest opieranie drabiny np. o plastikową rynnę.
  4. Górna krawędź drabiny powinna wystawać minimum 75 cm ponad poziom, na który prowadzi, chyba, że zastosowano inne zabezpieczenie przed upadkiem np. zapewniono bezpieczny i stabilny uchwyt do rąk.
  5. Drabinę należy ustawić pod kątem 65° do 75°.
  6. Jeśli drabina jest rozstawiana obok słupów lub rur, należy ją do nich przymocować.
  7. Należy użyć stabilizatora znajdującego się u dołu drabiny, aby zabezpieczyć ją przed przewróceniem.
  8. W trakcie pracy na drabinie może przebywać tylko jedna osoba.
  9. Wchodzić i schodzić należy tylko przodem do drabiny, trzymając się rękoma szczebli, a nie podłużnic. Podczas wchodzenia szczeble powinno trzymać się nachwytem.
  10. Należy pamiętać o trzech punktach podparcia na drabinie – dwie stopy i dłoń lub dwie dłonie i stopa, powinny stykać się z drabiną.
  11. Należy unikać wnoszenia i znoszenia ciężkich przedmiotów po drabinie – maksymalne obciążenie wynosi 10 kg.
  12. Podczas wchodzenia nie wolno wnosić nic na rękach. Do przenoszenia narzędzi, wyposażenia lub drobnych przedmiotów należy używać np. toreb lub pasów narzędziowych. Szczeble należy chwytać dłońmi.
  13. Nie wolno stać na jednym z trzech najwyższych szczebli drabiny przystawnej, chyba że na ostatnim szczeblu zapewniono zabezpieczenie przed upadkiem, np. uchwyt dla rąk. Sprzączka paska powinna znajdować się pomiędzy podłużnicami drabiny, a obie stopy powinny stać na tym samym szczeblu. Nie należy wychylać się poza obrys drabiny.

Zasady korzystania z drabiny rozstawnej

  1. Przed użyciem drabiny należy sprawdzić każdorazowo jej stan +techniczny.
  2. Należy sprawdzić czy podłoże, na którym stawia się drabinę jest równe, twarde i nieśliskie.
  3. Należy zapewnić wystarczającą ilość miejsca do pełnego rozstawienia drabiny.
  4. Drabinę należy rozstawić tak, aby zabezpieczanie w postaci np. łańcuszka czy linki, było całkowicie napięte. Dodatkowo należy zapewnić mechanizmy blokujące.
  5. Nie należy podczas pracy stać okrakiem na szczycie drabiny.
  6. Korzystając z drabiny nie wolno stać na jednym z dwóch najwyższych szczebli drabiny, chyba że jest wyposażona w bezpieczny uchwyt dla rąk.
  7. Nie należy wykonywać pracy, stojąc bokiem do drabiny.
  8. Drabina powinna być ustawiona tak, aby możliwe było dosięgnięcie żądanego miejsca bez potrzeby nadmiernego wychylania się.

Bezpieczne korzystanie z drabiny to także:

  • zapewnienie asekuracji drugiej osoby, przede wszystkim przy wchodzeniu i schodzeniu,
  • oznakowanie strefy niebezpiecznej w przypadku zagrożenia upadkiem przedmiotów z wysokości,
  • zabezpieczanie przedmiotów wykorzystywanych podczas pracy, przed ich przypadkowym upadkiem z wysokości,
  • zadbanie o to, aby w pobliżu drabiny nie znajdowały się pozostawione maszyny, urządzenia, narzędzia czy przedmioty codziennego użytku – upadek na nie z wysokości może skończyć się tragicznie,
  • robienie regularnych przerw przy długotrwałej pracy na drabinie,
  • unikanie zeskakiwania z drabiny, nawet z niedużych wysokości – z drugiego, czy trzeciego szczebla – taki skok może prowadzić do urazu.

Konserwacja

  • Drabinę należy poddawać regularnej konserwacji i okresowym przeglądom technicznym. Szczególną uwagę trzeba zwracać na stan elementów konstrukcyjnych drabiny, połączeń, elementów podporowych oraz dolnych końców drabiny, które nie mogą być połamane, pogięte, nadmiernie zużyte, poluzowane czy niezabezpieczone przed przesunięciem.
  • Drabinę należy przechowywać tak, aby nie narażać jej na działanie czynników atmosferycznych.

Czynności zabronione

  1. Używanie drabiny niezgodnie z przeznaczeniem.
  2. Stosowanie drabiny uszkodzonej lub wykonanej z nieodpowiednich materiałów.
  3. Używanie drabiny na niestabilnym podłożu.
  4. Używanie drabiny rozstawnej jako przystawnej.
  5. Opieranie drabiny przystawnej o śliskie płaszczyzny, o obiekty lekkie lub wywrotne albo o stosy materiałów, które nie zapewniają stabilności drabiny.
  6. Ustawianie drabiny w bezpośrednim sąsiedztwie maszyn i innych urządzeń – w sposób stwarzający zagrożenie dla użytkowników drabin.
  7. Wchodzenia i schodzenia plecami do drabiny.
  8. Samodzielnego przenoszenia drabiny powyżej 4 m długości.
  9. Wykonywania z drabiny przystawnej – robót murarskich i tynkarskich.
  10. Wykonywania z drabiny przystawnej – robót ciesielskich, na wysokości powyżej 3 m.
  11. Wykonywania z drabiny rozstawnej – robót malarskich, na wysokości powyżej 4 m.
  12. Rozstawiania drabin na ruchomym podłożu, typu palety, cegły, dźwigi, rusztowania, pomosty robocze.
  13. Wykonywania prac w bezpośrednim sąsiedztwie napowietrznej linii energetycznej.
  14. Przerabianie i naprawianie drabin we własnym zakresie oraz malowania drabin drewnianych.

Podstawa prawna:

  1. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. poz. 1650 z późn. zm.),
  2. Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U.  poz. 1596 z późn. zm.).
  3. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz. U. poz. 401).

Źródła pomocnicze:

  1. www.pip.gov.pl

Skomentuj