Klasyfikacja ogniowa wyrobów budowlanych

Pożar w budynku może rozprzestrzeniać się w bardzo szybkim tempie. Dlatego ważne jest uwzględnienie wymagań stawianych wyrobom budowlanym w zakresie reakcji na ogień.

Spełnienie wymagań stawianych wyrobom budowlanym w zakresie reakcji na ogień może zapewnić bezpieczeństwo ludziom, umożliwiając skuteczną i szybką ewakuację oraz zmniejszyć prędkość rozprzestrzeniania się pożaru, tym samym przyczynić się do zminimalizowania strat związanych z niszczycielskim działaniem ognia.

Wymagania te mogą się różnić w zależności od przeznaczenia pomieszczeń i budynku, w którym wyroby są instalowane.

Wymagania stawiane budynkom i stosowanych w nich wyrobach precyzuje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Odnoszą się one przede wszystkim do reakcji na ogień wyrobów budowlanych, rozprzestrzeniania ognia i odporności ogniowej dla elementów budowlanych.

W Polsce stosowanie opisowych określeń dotyczących palności materiałów różni się od europejskich systemów klasyfikujących materiały budowlane.

W krajowych przepisach techniczno-budowlanych (patrz rozporządzenie powyżej) stopień palności i właściwości pożarowych określany jest za pomocą takich nazw jak:

  • Materiały niepalne,
  • Materiały palne, które dzielimy na:
  • niezapalne,
  • trudno zapalne,
  • łatwo zapalne,

a także materiały nierozprzestrzeniające ognia, słabo rozprzestrzeniające ogień czy samogasnące.

Natomiast wymagania europejskie stosują system euroklas, klasyfikując materiały budowlane pod względem reakcji na ogień jako klasy: A1, A2, B, C, D, E, F wraz z kryteriami dodatkowym uwzględniającymi wydzielanie dymu oraz występowanie płonących kropli. Podstawę kwalifikacji stanowi norma PN-EN 13501-1 Klasyfikacja ogniowa wyrobów budowlanych i elementów budynków – Część 1 : Klasyfikacja na podstawie badań reakcji na ogień. 

Najbezpieczniejszym wyrobem jest produkt z Euroklasą A1, a następnie A2 i B. Produkty znajdujące się w klasach C, D, E oraz F, badane w pomieszczeniu w skali naturalnej (RCT – Room Corner Test) doprowadzają do rozgorzenia, czyli gwałtownego, wybuchowego rozprzestrzeniania się ognia, charakteryzującego się skokowym wzrostem temperatury.

Europejska Kwalifikacja Ogniowa uwzględnia trzy podstawowe kryteria oceny materiałów budowlanych:

  1. Euroklasa wyrobu – wskazuje czy dany produkt przyczynia się do rozwoju pożaru, tzn. jak dużo i szybko wytwarza energii cieplnej,
  2. ilość i szybkość wytwarzanego dymu w warunkach pożaru (kryterium to nie dotyczy wyrobów z klasy A1, E i F),
  3. możliwość tworzenia się płonących kropel i odpadów, które mogą powodować dalsze rozprzestrzenianie się ognia i wywołać oparzenia skórne (kryterium to dotyczy materiałów z klas od A2 do E).

Najważniejszym kryterium w tej klasyfikacji jest Euroklasa wyrobu. Na jej podstawie można ocenić ryzyko rozgorzenia, czyli wybuchowego rozprzestrzeniania się ognia, następującego w chwili, gdy wszystkie palne materiały znajdujące się w pomieszczeniu stają w ogniu. Procesowi temu towarzyszy skokowy wzrost temperatury oraz przenoszenie się pożaru na inne pomieszczenia, Jak wskazują statystyki, w przypadku wystąpienia rozgorzenia wielokrotnie wzrastają straty materialne, a liczba ofiar  śmiertelnych jest 3-krotnie większa. 

W załączniku nr 3 rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określono relacje pomiędzy klasyfikacją opisową stosowaną w rozporządzeniu – niepalny, niezapalny, trudno zapalny, łatwo zapalny, niekapiący, samogasnący, intensywnie dymiący (z wyłączeniem posadzek – w tym wykładzin podłogowych), a systemem Euroklas według Normy PN-EN 13501-1.

Cechy palności stosowane w rozporządzeniu a klasy reakcji na ogień według PN-EN 13501-1

Cechy palności stosowane w rozporządzeniu

Klasy reakcji na ogień według PN-EN 13051-1

niepalne

A1:

A2-s1, d0; A2-s2, d0; A2-s3, d0;

 

 

palne

 

 

niezapalne

A2-s1, d1; A2-s2, d1; A2-s3, d1;

A2-s1, d2; A2-s2, d2; A2-s3, d2;

B-s1, d0; B-s2, d0; B-s3, d0;

B-s1, d1; B-s2, d1; B-s3, d1;

B-s1, d2; B-s2, d2; B-s3, d2;

trudno zapalne

C-s1, d0; C-s2, d0; C-s3, d0;

C-s1, d1; C-s2, d1; C-s3, d1;

C-s1, d2; C-s2, d2; C-s3, d2;

D-s1, d0; D-s1, d1; D-s1, d2;

łatwo zapalne

D-s2, d0; D-s3, d0;

D-s2, d1; D-s3, d1;

D-s2, d2; D-s3, d2;

E-d2; E;

 F

Niekapiące

A1;

A2-s1, d0; A2-s2, d0; A2-s3, d0;

B-s1, d0; B-s2, d0; B-s3, d0;

 C-s1, d0; C-s2, d0; C-s3, d0;

D-s1, d0; D-s2, d0; D-s3, d0;

Samogasnące

co najmniej E

Intensywnie dymiące

A2-s3, d0; A2-s3, d1; A2-s3, d2;

B-s3, d0; B-s3, d1; B-s3, d2;

C-s3, d0; C-s3, d1; C-s3, d2;

D-s3, d0; D-s3, d1; D-s3, d2;

 E-d2; E;

F

Cechy palności stosowane w rozporządzeniu a klasy reakcji na ogień według PN-EN 13501-1 (dla posadzek, w tym wykładzin podłogowych)

Określenia dotyczące palności stasowane w rozporządzeniu

Klasy reakcji na ogień zgodnie z Polską Normą PN-EN 13501-1

Niepalne

A1fl; A2fl-s1; A2fl-s2

Trudno zapalne

Bfl-s1; Bfl-s2; Cfl-s1; Cfl-s2

Łatwo zapalne

Dfl-s1; Dfl-s2; Efl; Ffl

Intensywnie dymiące

A2fl-s2; Bfl-s2; Cfl-s2; Dfl-s2; Efl; Ffl

Euroklasy posadzek: Alfl, A2fl, Bfl, Cfl, Dfl, Efl, Ffl

Objaśnienie:

Symbole s1, s2, s3 umieszczone przy Euroklasach od A2 do D

Klasyfikacja ze względu na wytwarzanie dymu, która wskazuje jak dużo i jak szybko dymu wydziela spalający się wyrób: s1 – mało, s2 – średnio, s3 – dużo.

Symbole d0, d1 lub d2 umieszczone przy Euroklasach od A2 do E

Klasyfikacja ze względu na wytwarzanie płonących kropli i cząstek, która wskazuje, czy i ile płonących kropli i cząstek wydziela spalający się wyrób: d0 – wcale, d1 – średnio, d2 – dużo.

Podstawa prawna:

  1. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 z późn. zm.),
  2. PN-EN 13501-1 – Klasyfikacja ogniowa wyrobów budowlanych i elementów budynków – Część 1: Klasyfikacja na podstawie badań reakcji na ogień.

Więcej na temat bezpieczeństwa pożarowego mogą Państwo odnaleźć w Poradniku Inspektora Ochrony Przeciwpożarowej.

Skomentuj