Przyczyna zewnętrzna zdarzenia

Przyczyna zewnętrzna zdarzenia

Z przesłanki tej wynika możliwość uznania zdarzenia za wypadek przy pracy, jeśli zdarzenie to nastąpiło wskutek działania czynników (czynnika) zewnętrznych.

Wyrok SN z dn. 2.12.2003 r., II UK 175/03, MOPR 2005/1/18.

Przy ocenie o zewnętrzności można mówić wtedy, gdy wypadek pozostaje poza wolą i świadomością pracownika w odróżnieniu od przyczyny wewnętrznej — tkwiącej w organizmie poszkodowanego, która również może spowodować uszczerbek na zdrowiu.

Wyrok SN z dn. 24.10.1978 r., III URN 26/78, PiZS 1980/7/70.

Wypadek wskutek poślizgu samochodu jest spowodowany przyczyną zewnętrzną [...], a fakt, że doszło do niego wyłącznie na skutek nadmiernej prędkości i nieostrożności poszkodowanego pracownika może mieć jedynie wpływ na zakres uprawnień odszkodowawczych.

Wyrok SN z dn. 18.02.1998 r., II UKN 529/97, OSNAP 1999/4/144.

Poronienie jako następstwo wysiłku fizycznego pracownicy w związku z pracą jest wypadkiem przy pracy.

Uchwała SN z dn. 10.01.1979 r., III PZP 19/78, OSNC 1979/5/99.

Zawał serca może być uznany za wypadek przy pracy [...], jeżeli został spowodowany silnym przeżyciem psychicznym pracownika wskutek nawarstwienia się szczególnie krzywdzących go okoliczności mających związek z pracą.

Wyrok SN z dn. 12.12.1979 r., III PRN 53/79, (niepublikowany).

Przeżycie wewnętrzne (uraz psychiczny) w postaci emocji o znacznym nasileniu, wywołujące negatywne skutki w organizmie pracownika, może być uznane za przyczynę zewnętrzną wypadku [...], jeżeli zostało wywołane nie przez pracownika, lecz powstało wskutek okoliczności nietypowych dla normalnych stosunków pracowniczych.

Wyrok SN z dn. 23.01.1986 r., II PR 1/86, PiZS 1986/8/74.

Stres psychiczny związany z wykonywaniem obowiązków pracowniczych, który przeciętny organizm ludzki jest w stanie znieść bez istotnego uszczerbku dla zdrowia, nie jest przyczyną zewnętrzną [...].

Wyrok SN z dn. 7.10.1986 r., II URN 166/86, OSNC 1988/2–3/37.

Glosa: Cholewińska-Trzcianka J., PiZS 1988/7/63.

Praca w normalnych warunkach może, przy uwzględnieniu indywidualnego stanu psychicznego i faktycznego pracownika, stanowić dla niego nadmierny wysiłek i stać się przyczyną zewnętrzną wypadku przy pracy [...].

Wyrok SN z dn. 9.07.1991 r., II PRN 3/91, OSP 1992/11/263.

Glosa: Jędrasik-Jankowska I., OSP 1992/11–12/263.

Ocena nadmierności wysiłku fizycznego wymaga uwzględnienia możliwości fizycznych i psychicznych pracownika, w tym jego wieku i kondycji w dniu wypadku, która zależy także od tego, czy pracownik przystąpił do pracy po okresie dłuższego odpoczynku (urlopu), czy też wykonywał ją przemęczony dotychczasową jej intensywnością i rozmiarem oraz bez odpoczynku przez dłuższy czas.

Z uzasadnienia: [...] zdaniem Sądu Najwyższego — przyczyną zewnętrzną może być nie tylko narzędzie pracy, maszyna, siły przyrody, ale także praca i czynności samego poszkodowanego (np. jego potknięcie się, odruch). Taką przyczyną jest również nadmierny wysiłek pracownika, za który u człowieka dotkniętego schorzeniem samoistnym może być uważana praca wykonywana także jako codzienne zadanie w warunkach normalnych, gdyż nadmierność wysiłku pracownika powinna być oceniana przy uwzględnieniu je­go indywidualnych właściwości — aktualnego stanu zdrowia i sprawności ustroju. [...] wypadek przy pracy w rozumieniu ustawy może zdarzyć się również podczas zwykłych czynności pracow­nika, lecz w warunkach ich wykonywania musi powstać czynnik zewnętrzny, to znaczy istniejący poza organizmem pracownika, który był przyczyną sprawczą określonego skutku. W przypadku zawału serca za taki czynnik może być uznany nadmierny wysi­łek fizyczny pracownika, spowodowany na przykład intensywno­ścią i tempem pracy, dźwignięciem ciężaru, niewygodną, wymu­szoną pozycją ciała. Konieczne jest jednak także, by właśnie ów czynnik stał się istotną i współdecydującą przyczyną skutku w postaci zawału serca.

Wyrok SN z dn. 30.06.1999 r., II UKN 22/99, OSNAP 2000/18/696.

Zewnętrzną przyczyną sprawczą wypadku przy pracy może być każdy czynnik pochodzący spoza organizmu poszkodowanego zdolny wywołać w istniejących warunkach szkodliwe skutki, w tym także pogorszyć stan pracownika dotkniętego już schorzeniem samoistnym.

Wyrok SA w Krakowie z dn. 15.12.1994 r., III APr 41/94, OSA 1995/2/16.

Przeżycie wewnętrzne w postaci emocji o znacznym nasileniu, wywołujące negaty-wne skutki w organizmie pracownika, może być uznane za przyczynę zewnętrzną zdarze-nia, jeżeli powstało wskutek okoliczności nietypowych dla stosunków pracowniczych [...].

Wyrok SN z dn. 24.03.1995 r., II PRN 1/95, OSNAP 1995/17/216.

Skomentuj